Wanneer je zelf energie opwekt via zonnepanelen, dan betaal je een zogeheten prosumententarief voor het gebruik van het elektriciteitsdistributienet. In 2017 zal je gemiddeld negen procent méér betalen dan vorig jaar. Voor een standaardinstallatie van vier kilowatt stijgt de jaarlijkse bijdrage daardoor van 383 euro naar 418 euro.

Hoeveel je precies betaalt, hangt af van je netbeheerder. Hieronder vind je de officiële prosumententarieven die gelden sinds 1 januari 2017. De duurste distributienetbeheerder (Gaselwest) rekent maar liefst 43 procent méér aan dan de goedkoopste (Inter-Energa). Voor een installatie van vier kilowatt betekent dit een verschil van 153 euro per jaar.

Hoe kan je dit vermijden?

Het prosumententarief wordt enkel aangerekend voor installaties met een vermogen van hoogstens tien kilowatt. Bovendien geldt het alleen wanneer je een terugdraaiende teller in je elektriciteitsmeterkast hebt. Die telt in twee richtingen: wanneer je zelf stroom injecteert én wanneer je stroom van het net verbruikt.

Door je terugdraaiende teller te laten vervangen door een zogeheten bidirectionele meter, kan je het prosumententarief vermijden. Die draait niet terug bij de eigen elektriciteitsproductie door je zonnepanelen, maar meet apart hoeveel je injecteert en afneemt. Voor de vervanging en plaatsing van de teller moet je rekenen op een eenmalige investering van minstens vierhonderd euro.

De moeite waard?

Of die investering ook echt de moeite waard is, hangt onder andere af van hoeveel zelfgeproduceerde elektriciteit je onmiddellijk verbruikt. Ingenieursbureau iLumen rekende uit dat dit het geval is vanaf een direct verbruik boven veertig procent. Ter info: een doorsneegezin consumeert rechtstreeks slechts dertig procent van de door zonnepanelen geproduceerde stroom.

Bedraagt je direct stroomverbruik bijvoorbeeld vijftig procent, dan is de terugverdientijd van de bidirectionele meter volgens iLumen acht jaar (voor een typische installatie van 4.500 wattpiek). Bij zestig procent direct verbruik daalt die tot 3,7 jaar, en vanaf tachtig procent is de investering al terugverdiend in minder dan twee jaar tijd. Ter info: deze berekeningen hebben betrekking op 2016. Voor 2017 zijn de terugverdientijden omwille van de hogere prosumententarieven nog korter.

Afhankelijk van de regio, het vermogen van de zonnepaneleninstallatie, de productie en je (rechtstreekse) verbruik kan een investering in een bidirectionele meter dus interessant zijn om het prosumententarief te vermijden. Voor de concrete berekening kan je je laten begeleiden door een expert.

En wat brengt de toekomst?

In het kader van de hervorming van de stroomfactuur wordt ook het prosumententarief opnieuw onder de loep genomen. Daardoor bestaat de kans dat het op termijn vervangen wordt door een capaciteitstarief dat geldt voor iedereen - met én zonder zonnepanelen - die aangesloten is op het elektriciteitsnet. Wordt vervolgd!