De hoge prijzen voor gas en elektriciteit geven de energietransitie de wind in de zeilen. Toch verloopt de overgang niet zonder slag of stoot. Vlamingen willen wel massaal investeren in duurzame projecten, getuige de stormloop op aandelen van energiecoöperaties. Maar als die coöperaties vervolgens investeren in hun eigen achtertuin, verdampt het enthousiasme soms behoorlijk snel. Zo hielden buren met succes drie windturbines in Diksmuide tegen. "Een gemiste kans", zegt Frédéric Haghebaert, de algemeen directeur van Beauvent, de coöperatie achter dat project. "Diksmuide had een enorme stap vooruit kunnen zetten om zelf in zijn elektriciteit te voorzien."

Dat windprojecten soms moeizaam van de grond komen, toont de kwetsbaarheid van het model van Beauvent. Het toont ook aan waarom de coöperatie er goed aan deed in te zetten op diverse hernieuwbare energiebronnen. Door zijn diversiteit is Beauvent uniek in Vlaanderen. Intussen is het uitgegroeid tot een van de grootste energiecoöperaties in ons land. De in Diksmuide en Oostende gevestigde onderneming baat het warmtenet in Oostende uit, plaatst warmte-krachtkoppelingsinstallaties (WKK) in bedrijven, voorziet scholen, bedrijven en overheden van zonne-energie, en exploiteert vijf windmolens. Onder meer Alpro, Barry Callebaut, Lemahieu Group, IFF (voorheen Dupont) en Van Marcke zijn klant.

We houden de poort even gesloten voor coöperanten. Anders zitten we met cash waar we niet veel mee kunnen doen' -

Frédéric Haghebaert, Beauvent

Het geheim van het succes van Beauvent is gelegen in de grote toegankelijkheid en de mogelijkheden voor kleine projecten, de opgebouwde expertise en de vier verschillende energievormen: wind, zon, warmtenetten en warmte-krachtkoppeling. "Die vier pijlers zijn mooi complementair. Hiermee realiseren we de doelstelling om Vlaanderen en steeds meer organisaties zelfvoorzienend te maken. En ze leveren ons continu cash, met zon in de zomer en het warmtenet in de herfst en de winter. De WKK's draaien continu, ongeveer 8.000 uur per jaar", verklaart Haghebaert. Beauvent installeert en onderhoudt de installaties. Zijn klanten nemen de opgewekte stroom af tegen een contractueel afgesproken vaste prijs over bijvoorbeeld tien, vijftien of twintig jaar.

Forse groei

Haghebaert stuurt de coöperatie bijna drie jaar aan als eerste externe directeur. Hij bracht zijn ervaring in verkoop, marketing en businessontwikkeling in slimme energie mee van bij bpost en Niko. "De oprichters waren geen managementprofielen. Ze hadden zelfs geen bedrijfservaring, wat het nog indrukwekkender maakt wat ze gerealiseerd hebben", legt Haghebaert uit. "Het werd moeilijk zodra het kapitaal voorbij 10 miljoen euro ging." Haghebaert paste de organisatiestructuur aan, versterkte de interne en externe communicatie en moderniseerde de financiële rapportering. Bovendien werden de activiteiten verbreed. De duurzame kantoorboot in Diksmuide werd aangevuld met nieuwe kantoren in Oostende, en de forse groei werd ingezet.

Het aantal coöperanten en het kapitaal is bijna verdubbeld in vier jaar tijd. Tussen 2018 en nu heeft Beauvent 10 miljoen euro opgehaald. Haghebaert verwacht groei in de vier segmenten. "Eind juni deed de energiecommissie van het Vlaams Parlement een beroep op onze expertise in warmtenetten. Ik heb hen verteld dat ik veel mogelijkheden zie en dat de gezinnen en bedrijven vandaag met veel vragen zitten. Ze willen weten of ze aangekoppeld kunnen worden, of ze nog moeten investeren in een gasboiler of warmtepomp, en of zich het best al voorbereiden op een warmtenet in hun straat."

Lat hoger leggen

Beauvent realiseert momenteel twee grote projecten met steden. In Oostende legt het een warmtenet aan vanaf de verbrandingsoven nabij de Zandhovenstraat. "In die straat zijn wij en kleine en grote bedrijven, zoals Daikin, aangesloten. Vervolgens trekken we het warmtenet door tot in het centrum van Oostende, zodat ook gewone gezinnen hun appartement kunnen verwarmen met warmte van de verbrandingsoven." In Gent werkt de coöperatie aan een zonne-energieinstallatie met 15.000 zonnepanelen op het dak van Lemahieu Gent. In anderhalve dag zorgden 750 Gentenaars voor de nodige 700.000 euro.

Zelfs al liggen er al veel zonnepanelen op daken, het potentieel is nog altijd bijzonder groot, weet Haghebaert: "Studies tonen het gigantische potentieel voor zonne-installaties op daken van bedrijven, overheidsgebouwen en particulieren. Vandaag is minder dan 10 procent benut. Dat maakt dat we bij ons nog niet zo snel zonneparken zullen zien zoals in Nederland. Er zijn nog zoveel daken beschikbaar. Laten we die allemaal vol leggen." Vlaams minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) zit op dezelfde golflengte. Op haar voorstel besliste de Vlaamse regering om grote industriële elektriciteitsverbruikers - zo'n 2.500 ondernemingen - te verplichten om tegen juli 2025 zonnepanelen te installeren op een minimaal deel van hun dakoppervlakte. Ook voor overheidsgebouwen wordt de lat hoger gelegd.

Eigen regio

Beauvent betaalt nieuwe grote projecten via kapitaaloproepen. Mogelijk komt er eind 2022 nog een. "Verder houden we de poort even gesloten voor coöperanten", zegt Haghebaert. "Anders zitten we met cash waar we niet veel mee kunnen doen." In het buitenland zal de coöperatie nog geen projecten opzetten. "We focussen op onze eigen regio, met af en toe een project wat verder weg in België. Hier is meer dan werk genoeg." Haghebaert verwijst onder meer naar de coöperatie SeaCoop. Die heeft het samen met 32 andere Belgische coöperaties opgericht om mee te dingen naar de aanbesteding van de Prinses Elisabeth-zone voor offshore windparken in de Noordzee. Daarmee zou Beauvent zijn activiteiten nog verruimen en een echte energiespeler worden.

7.700 coöperanten telt Beauvent, dat scholen, bedrijven en overheden elektriciteit tegen stabiele prijzen aanbiedt.

Beauvent in cijfers

- Beauvent is na Ecopower de grootsteenergiecoöperatie

- Opgestart in 2000 door drie huisvaders. Vandaag 13 medewerkers

- In 2005 stonden de eerste 2 windmolens recht. Nu baat de coöperatie er 5 turbines uit

- Vandaag levert de coöperatie met meer dan 7.700 coöperanten en meer dan 244 installaties elektriciteit aan meer dan 24.500 gezinnen en warmte aan meer dan 4.700 gezinnen

- In 2023 zou Beauvent 6 miljoen euro inkomsten boeken, in 2024 7 miljoen

- De activa bedragen meer dan 40 miljoen euro

- Het dividend bedraagt al 17 jaar tussen 3,25 en 6 procent

De hoge prijzen voor gas en elektriciteit geven de energietransitie de wind in de zeilen. Toch verloopt de overgang niet zonder slag of stoot. Vlamingen willen wel massaal investeren in duurzame projecten, getuige de stormloop op aandelen van energiecoöperaties. Maar als die coöperaties vervolgens investeren in hun eigen achtertuin, verdampt het enthousiasme soms behoorlijk snel. Zo hielden buren met succes drie windturbines in Diksmuide tegen. "Een gemiste kans", zegt Frédéric Haghebaert, de algemeen directeur van Beauvent, de coöperatie achter dat project. "Diksmuide had een enorme stap vooruit kunnen zetten om zelf in zijn elektriciteit te voorzien." Dat windprojecten soms moeizaam van de grond komen, toont de kwetsbaarheid van het model van Beauvent. Het toont ook aan waarom de coöperatie er goed aan deed in te zetten op diverse hernieuwbare energiebronnen. Door zijn diversiteit is Beauvent uniek in Vlaanderen. Intussen is het uitgegroeid tot een van de grootste energiecoöperaties in ons land. De in Diksmuide en Oostende gevestigde onderneming baat het warmtenet in Oostende uit, plaatst warmte-krachtkoppelingsinstallaties (WKK) in bedrijven, voorziet scholen, bedrijven en overheden van zonne-energie, en exploiteert vijf windmolens. Onder meer Alpro, Barry Callebaut, Lemahieu Group, IFF (voorheen Dupont) en Van Marcke zijn klant. Het geheim van het succes van Beauvent is gelegen in de grote toegankelijkheid en de mogelijkheden voor kleine projecten, de opgebouwde expertise en de vier verschillende energievormen: wind, zon, warmtenetten en warmte-krachtkoppeling. "Die vier pijlers zijn mooi complementair. Hiermee realiseren we de doelstelling om Vlaanderen en steeds meer organisaties zelfvoorzienend te maken. En ze leveren ons continu cash, met zon in de zomer en het warmtenet in de herfst en de winter. De WKK's draaien continu, ongeveer 8.000 uur per jaar", verklaart Haghebaert. Beauvent installeert en onderhoudt de installaties. Zijn klanten nemen de opgewekte stroom af tegen een contractueel afgesproken vaste prijs over bijvoorbeeld tien, vijftien of twintig jaar. Haghebaert stuurt de coöperatie bijna drie jaar aan als eerste externe directeur. Hij bracht zijn ervaring in verkoop, marketing en businessontwikkeling in slimme energie mee van bij bpost en Niko. "De oprichters waren geen managementprofielen. Ze hadden zelfs geen bedrijfservaring, wat het nog indrukwekkender maakt wat ze gerealiseerd hebben", legt Haghebaert uit. "Het werd moeilijk zodra het kapitaal voorbij 10 miljoen euro ging." Haghebaert paste de organisatiestructuur aan, versterkte de interne en externe communicatie en moderniseerde de financiële rapportering. Bovendien werden de activiteiten verbreed. De duurzame kantoorboot in Diksmuide werd aangevuld met nieuwe kantoren in Oostende, en de forse groei werd ingezet. Het aantal coöperanten en het kapitaal is bijna verdubbeld in vier jaar tijd. Tussen 2018 en nu heeft Beauvent 10 miljoen euro opgehaald. Haghebaert verwacht groei in de vier segmenten. "Eind juni deed de energiecommissie van het Vlaams Parlement een beroep op onze expertise in warmtenetten. Ik heb hen verteld dat ik veel mogelijkheden zie en dat de gezinnen en bedrijven vandaag met veel vragen zitten. Ze willen weten of ze aangekoppeld kunnen worden, of ze nog moeten investeren in een gasboiler of warmtepomp, en of zich het best al voorbereiden op een warmtenet in hun straat." Beauvent realiseert momenteel twee grote projecten met steden. In Oostende legt het een warmtenet aan vanaf de verbrandingsoven nabij de Zandhovenstraat. "In die straat zijn wij en kleine en grote bedrijven, zoals Daikin, aangesloten. Vervolgens trekken we het warmtenet door tot in het centrum van Oostende, zodat ook gewone gezinnen hun appartement kunnen verwarmen met warmte van de verbrandingsoven." In Gent werkt de coöperatie aan een zonne-energieinstallatie met 15.000 zonnepanelen op het dak van Lemahieu Gent. In anderhalve dag zorgden 750 Gentenaars voor de nodige 700.000 euro. Zelfs al liggen er al veel zonnepanelen op daken, het potentieel is nog altijd bijzonder groot, weet Haghebaert: "Studies tonen het gigantische potentieel voor zonne-installaties op daken van bedrijven, overheidsgebouwen en particulieren. Vandaag is minder dan 10 procent benut. Dat maakt dat we bij ons nog niet zo snel zonneparken zullen zien zoals in Nederland. Er zijn nog zoveel daken beschikbaar. Laten we die allemaal vol leggen." Vlaams minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) zit op dezelfde golflengte. Op haar voorstel besliste de Vlaamse regering om grote industriële elektriciteitsverbruikers - zo'n 2.500 ondernemingen - te verplichten om tegen juli 2025 zonnepanelen te installeren op een minimaal deel van hun dakoppervlakte. Ook voor overheidsgebouwen wordt de lat hoger gelegd. Beauvent betaalt nieuwe grote projecten via kapitaaloproepen. Mogelijk komt er eind 2022 nog een. "Verder houden we de poort even gesloten voor coöperanten", zegt Haghebaert. "Anders zitten we met cash waar we niet veel mee kunnen doen." In het buitenland zal de coöperatie nog geen projecten opzetten. "We focussen op onze eigen regio, met af en toe een project wat verder weg in België. Hier is meer dan werk genoeg." Haghebaert verwijst onder meer naar de coöperatie SeaCoop. Die heeft het samen met 32 andere Belgische coöperaties opgericht om mee te dingen naar de aanbesteding van de Prinses Elisabeth-zone voor offshore windparken in de Noordzee. Daarmee zou Beauvent zijn activiteiten nog verruimen en een echte energiespeler worden.