Op zondag 30 november mag de Zwitserse bevolking zich uitspreken over een voorstel van de conservatieve Volkspartij die de geldcreatie van de Zwitserse Nationale Bank (SNB) aan banden wil leggen en daarmee de waarde en de prijsstabiliteit van de Zwitserse Frank op peil wil houden. Het balanstotaal van de centrale bank is sinds 2008 ruim verviervoudigd.

Het voorstel omvat in essentie 3 zaken: ten eerste moet de SNB stoppen met het uitlenen van goud en de in het buitenland opgeslagen goudreserves zo snel als mogelijk terughalen naar Zwitserland. Daarnaast mag de SNB voortaan ook geen goud meer verkopen. Ten slotte moet het aandeel van goud in de reserves van de SNB binnen de 5 jaar worden opgetrokken naar 20 procent. Vooral deze laatste maatregel stuit op heel wat tegenstand bij de SNB en het Zwitserse politieke establishment.

Momenteel bedraagt het aandeel van goud in de activa van de SNB balans minder dan 8 procent. Dit zou betekenen dat Zwitserland de komende 5 jaar ongeveer 1800 ton goud of bijna twee derden van de totale jaarlijkse mijnproductie zou moeten bijkopen. Goudbeleggers hopen dat dit de prijs van het metaal een boost zou geven.

Weinig steun bevolking

De kans is echter erg klein dat het voorstel van de Volkspartij het haalt. Volgens de meest recente peiling van het gespecialiseerde onderzoeksbureau Gfs Bern tussen begin en half november stond maar 38 procent van de bevolking achter het voorstel tegenover nog 45 procent 4 weken eerder. Het kamp van de tegenstanders is in dezelfde periode gegroeid van 39 naar 47 procent. De resterende 15 procent is nog onbeslist.

Maar zelfs in de veronderstelling dat er nog een late ommekeer komt onder de bevolking gaan de wensen van de Volkspartij nog niet automatisch in vervulling. Het referendum is namelijk pas de eerste stap want nadien moeten ook het Zwitserse parlement en de kantons nog hun goedkeuring uitspreken. Dit is nog onwaarschijnlijker, want buiten de Volkspartij is er geen politieke steun voor het voorstel. (KL)