Al moet wel gezegd dat het er de jongste dagen vrolijk aan toe ging op de Europese beurzen die duidelijk de brexit-kater hadden verwerkt. Van die opgewekte sfeer blijft vandaag niets meer overeind, zodat een deel van de weekwinst wordt ingeleverd.

Toch valt de reactie vandaag in niets te vergelijken met de dreun die de wereldwijde aandelenmarkten kregen na de aanslagen op de Twin Towers in New York in 2011. Wall Street bleef toen enkele dagen dicht en alle beurzen ter wereld verloren 5 tot 10 procent in de nasleep van die enorme aanslag. Ook bij de aanslagen de jaren nadien in Londen en Madrid verloren de Europese beurzen telkens fors de dag zelf. Maar het viel al op dat het effect minder lang aansleepte en de markten al meer veerkracht toonden.

Almaar milder effect

De jongste jaren is het effect nog beperkter geworden. Bij de aanslagen in Parijs op 13 november 2015 opende de CAC40-index, de bekendste referentie-index van Euronext Parijs, nog met 1 à 2 procent verlies, maar dat was aan het einde van de dag al zo goed als weer verdwenen. Tussen Parijs en Nice liet de CAC40-index een verlies van 9,5 procent optekenen. Dat is net geen 3 procent slechter dan de DAX30-index, de barometer van de Duitse beurs. Duitsland is het belangrijkste westerse land dat nog niet werd getroffen door een zware aanslag. Het is uiteraard onmogelijk aan te duiden in welke mate de mindere prestatie specifiek aan de aanslagen toe te schrijven valt.

Gerichte afstraffingen

Al zien we telkens dat de aandelen uit enkele specifieke sectoren wel in de klappen delen. We hebben het dan over aandelen uit de toerisme- en de luchtvaartsector. We zien vandaag dat het aandeel van de luchtvaartmaatschappij AirFrance-KLM 2,5 procent en dat van de hotelketen Accor zelfs 4 procent in het rood staat. Een veelvoud van de achteruitgang op indexniveau. Eenzelfde scenario zagen we bij na aanslagen in Parijs. Toen de beurzen maandag weer opengingen, liepen de verliezen bij AirFrance-KLM, Accor en andere waarden uit de sectoren luchtvaart en toerisme op tot 5 à 6 procent, terwijl de globale verliezen minimaal waren.

Doorheen de jaren is de impact van de terreuraanslagen op de financiële markten almaar beperkter geworden. Er is een soort gewenning opgetreden en intussen is geweten dat de weerslag op de economie doorgaans binnen de perken blijft. Een aantal sectoren blijft wel zwaarder getroffen, al blijft het globale toerisme voorlopig overeind. We zien eerder een verschuiving van gevaarlijke naar veiligere landen en regio's.